Czym są tłumaczenia technicznie i kto je wykonuje?

Published on 3 czerwca 2019

Jedną z najbardziej obszernych i skomplikowanych pod kątem teoretycznym dziedzin translacji są tłumaczenia techniczne. Wykonywane są w sposób automatyczny, a to wszystko za sprawą specjalnego oprogramowania na potrzeby przełożeń tekstu.

Tłumaczenie techniczne jest rodzajem tłumaczeń specjalistycznych z udziałem dokumentów wytworzonych przez pisarzy technicznych (przeróżne podręczniki, podręczniki użytkownika itd.), lub bardziej konkretnie, teksty, które odnoszą się do technologicznych dziedzin lub tekstów, które dotyczą praktycznego zastosowania naukowego.

Podczas gdy obecność specjalistycznej terminologii jest cechą tekstów technicznych, sama w sobie nie wystarcza do zaklasyfikowania tekstu jako „technicznego”. Tłumaczenie techniczne obejmuje tłumaczenie wielu rodzajów specjalistycznych tekstów i wymaga wysokiego poziomu wiedzy przedmiotowej i opanowania odpowiedniej terminologii oraz konwencji pisania.

Kim jest osoba wykonująca tłumaczenia techniczne?

Tłumaczenia techniczne

Rolą tłumacza technicznego jest nie tylko przekazywanie informacji, ale także konstruowanie dyskursu proceduralnego i wiedzy poprzez znaczenie, szczególnie dlatego, że często tłumacz techniczny może także pełnić rolę pisarza technicznego. Podkreśla to ważną rolę, jaką tłumacze techniczni odgrywają w tworzeniu znaczenia, niezależnie od tego, czy wykonują tłumaczenia techniczne w jednym języku, czy w wielu językach.

Tłumacz techniczny, podobnie jak profesjonaliści w dziedzinie komunikacji technicznej, musi mieć interdyscyplinarne i wieloaspektowe doświadczenie i wiedzę. Oprócz zrozumienia teoretycznych i językowych orientacji dla rzeczywistego procesu tłumaczenia, zrozumienie innych przedmiotów, takich jak psychologia poznawcza, inżynieria użyteczności i komunikacja techniczna są niezbędne dla skutecznego tłumaczenia technicznego. Ponadto większość tłumaczy technicznych specjalizuje się w konkretnej dziedzinie, takiej jak medyczne lub prawne tłumaczenia techniczne, co podkreśla znaczenie interdyscyplinarnego tła.

Tłumaczenie techniczne wymaga solidnej bazy wiedzy z zakresu umiejętności technologicznych, zwłaszcza jeśli tłumacz zdecyduje się na tłumaczenie wspomagane komputerowo (CAT) lub tłumaczenie maszynowe (MT). Chociaż niektórzy tłumacze techniczni wykonują wszystkie tłumaczenia bez użycia CAT lub MT, często są to elementy wymagające większej kreatywności
w dokumencie. Dokumenty dotyczące mechaniki lub inżynierii zawierające często tłumaczone frazy
i pojęcia są często tłumaczone za pomocą CAT lub MT.

Sposób wykonywania tłumaczeń technicznych

  1. Analiza

Tłumacze na początku powinny przeczytać dokument, aby zrozumieć, co będą tłumaczyć i określić kontekst tekstu. W tłumaczeniu technicznym rejestr i ton jest z reguły określany na podstawie rodzaju tekstu i kontekstu, chociaż generalnie ton tekstów technicznych jest neutralny. Rejestr może być bardzo formalny i naukowy lub może być łatwo zrozumiały dla ogółu społeczeństwa. Tłumacz może również skorzystać z technik dokumentacji, aby znaleźć materiały pomocnicze jako pomoc
w tłumaczeniu tekstu.

  1. Rozumienie tekstu

W zależności od doświadczenia i charakteru tłumacza lub tekstu, osoba wykonująca tłumaczenie techniczne powinna ocenić stopień i rodzaj trudności w tekście, np. czy jest w stanie poprawnie przetłumaczyć tekst w odpowiednim czasie lub czy pojawiają się inne specyficzne problemy z tłumaczeniem, których nie rozumieją. Często tłumacze mogą mieć obszar specjalizacji i mogą być zaznajomieni z pewną terminologią i tekstami. Jednakże, gdy tłumacz nie może nauczyć się całej wiedzy przedmiotowej, możliwe jest przeniesienie wiedzy z innych przedmiotów, które mogą mieć podobny charakter lub przeprowadzić stosowne badania.

W przypadku problemów terminologicznych lub językowych, których tłumacz nie może rozwiązać samodzielnie, tłumacz może przeprowadzić badania lub wezwać ekspertów z danej dziedziny, aby uzyskać więcej wyjaśnień. Obejmuje to pracę ze wszystkimi typami pracowników w pewnych dziedzinach technologicznych i przemysłowych, takich jak inżynierowie, menedżerowie itp. Dwóch ekspertów, z którymi tłumacz może się konsultować podczas tłumaczenia, to autor, który napisał tekst w źródle język i ekspert w języku docelowym.

Autor może wyjaśnić kontekst i to, co próbuje powiedzieć, podczas gdy ekspert w języku docelowym może być w stanie wyjaśnić terminologię lub to, co autor próbował przekazać w języku docelowym. Tłumaczenie to praca zespołowa, a nie ścisła współpraca między tłumaczem a ekspertami. Jeśli jednak informacje dostarczone przez ekspertów nie rozwiążą problemów, na przykład, jeśli istnieją terminy trudne do przetłumaczenia i niektóre, których nie można przetłumaczyć, możliwe jest wyjaśnienie pojęć w języku docelowym za pomocą przykładów.

  1. Proces tłumaczenia

Tłumacze mogą wykonywać tłumaczenia techniczne na kilka sposobów, w zależności od ograniczeń czasowych i doświadczenia w tłumaczeniu. Tłumacz może przeglądać swoje materiały referencyjne i badania w zależności od tego, jak dobrze zna typ tekstu. Jeśli musi znaleźć najbliższe dopasowania dla klientów, mogą korzystać z pamięci tłumaczeniowych lub oprogramowania
do tłumaczenia maszynowego. Proces tłumaczenia zależy również od przepisów i kodeksów etycznych wprowadzonych w niektórych regionach, a także od jakiejkolwiek cenzury, która może mieć wpływ na wynik tekstu.

Tłumaczenie maszynowe elementem tłumaczenia technicznego

Praktycy w dziedzinie tłumaczeń technicznych często wykorzystują to, co nazywa się tłumaczeniem maszynowym (MT) lub tłumaczeniem wspomaganym maszynowo. Ta metoda tłumaczenia wykorzystuje różne rodzaje oprogramowania komputerowego do generowania tłumaczeń z języka źródłowego na język docelowy bez pomocy człowieka. Istnieją różne metody tłumaczenia maszynowego. Wiele tłumaczy maszynowych w postaci bezpłatnych wyszukiwarek jest dostępnych online, jednak w dziedzinie komunikacji technicznej istnieją dwa podstawowe typy tłumaczy maszynowych, które potrafią tłumaczyć ogromne ilości tekstu naraz.

  1. translatory maszyn oparte na transferach,

  2. translatory maszyn oparte na danych.

Tłumaczenia maszynowe elementem tłumaczeń technicznych

Systemy tłumaczenia maszynowego oparte na transferach, które są dość kosztowne w opracowaniu, są tworzone przez lingwistów, którzy określają reguły gramatyczne dla języków źródłowego i docelowego. Maszyna działa zgodnie z zasadami i wytycznymi opracowanymi przez językoznawcę. Ze względu na charakter opracowywania reguł dla systemu, może to być bardzo czasochłonne i wymaga obszernej bazy wiedzy o strukturach języków ze strony lingwisty.

Translatory maszyn sterowane danymi, znane również jako translatory maszyn oparte na statystyce, pracują przez agregowanie ogromnych ilości wcześniej przetłumaczonych bitów informacji i używają analizy statystycznej do określenia opasowani między językiem źródłowym a językiem docelowym z wcześniej zagregowanymi korpusami. Ta metoda jest mniej kosztowna i wymaga mniej czasu na opracowanie niż tłumaczenie maszynowe na podstawie transferu, ale generowane tłumaczenie często nie ma takiej samej jakości jak tłumaczenie oparte na transferze.

Zalety tłumaczeń maszynowych

Chociaż żadne urządzenie do tłumaczenia maszynowego nie jest w stanie replikować ani zastępować dynamiki ludzkiego umysłu, tłumaczenie maszynowe z pewnością ma istotne zalety.
W rzeczywistości istnieje wiele praktycznych zastosowań i implikacji tłumaczenia maszynowego w dziedzinie tłumaczenia technicznego. Tłumaczenie maszynowe ma duże zalety kosztowe
w porównaniu z tłumaczeniem na ludzi.

W dziedzinach komunikacji technicznej, gdzie informacje stale się zmieniają, na przykład na giełdzie lub w zawodach związanych z pogodą, koszt płacenia tłumaczowi ludzkiemu za ciągłą aktualizację informacji stałby się dość drogi. Ponadto sytuacje wymagające tłumaczenia ogromnych ilości informacji w krótkim okresie czasu lub sytuacje wymagające szybkiej i częstej komunikacji skorzystałyby na tłumaczeniu maszynowym. W takich okolicznościach tłumacz maszynowy byłby bardziej zadowolony z perspektywy finansowej.